Mừng tuổi, lì xì ngày Tết: nguồn gốc, cách làm, ai mừng ai

Mừng tuổi và lì xì khác nhau thế nào

Hai cách gọi này thường được dùng thay cho nhau, nhưng trong lời ăn tiếng nói của người Việt, “mừng tuổi” gợi nét thân tình gia đình, còn “lì xì” là cách gọi phổ biến hơn trong đời sống hiện đại, có gốc từ tiếng Quảng Đông. Dù gọi tên nào, đây vẫn là tục tặng tiền hoặc quà nhỏ đầu năm, kèm lời chúc tốt lành.

Nguồn gốc và ý nghĩa

Có nhiều cách giải thích về tục này. Một truyền thuyết kể rằng người ta gói tiền đặt dưới gối trẻ nhỏ để xua đi điều không may. Dần dần, phong bao đỏ trở thành lời chúc sức khỏe, hay ăn chóng lớn dành cho trẻ nhỏ, và là lòng hiếu thảo khi con cháu biếu ông bà, cha mẹ.

Trong tục xưa của người Việt, mừng tuổi còn là cách người lớn chúc một tuổi mới an lành cho con cháu. Màu đỏ tượng trưng cho may mắn, hạnh phúc, còn tiền mới như lời nguyện mong năm mới bắt đầu tươm tất.

Ai mừng ai

Thông thường, người lớn tuổi và người đã đi làm mừng cho trẻ em, thường là con cháu trong nhà chưa lập gia đình. Con cháu khi đã trưởng thành lại biếu cha mẹ, ông bà bằng tiền hoặc quà, lời chúc sức khỏe, kèm một chút tấm lòng. Cũng có nhà mừng tuổi cho cả người lớn, nhất là với người già khó khăn.

Với đồng nghiệp hay bạn bè, nhiều người chỉ chúc mừng bằng lời hoặc quà nhỏ chứ ít lì xì tiền mặt. Mỗi nhà, mỗi vùng có thói quen riêng nên bạn có thể hỏi người thân để biết cách thông thường.

Cách làm và số tiền

Bạn nên chuẩn bị bao đỏ đẹp, nhẹ nhàng và bỏ vào đó tiền mới, phẳng. Khi trao, hãy dùng hai tay, kèm lời chúc ngắn gọn như chúc con ngoan, khỏe mạnh, học giỏi. Với người lớn, nên lịch sự nhận bằng hai tay và nói lời cảm ơn.

Về số tiền, không có quy định chung; điều hợp lý là tùy khả năng của gia đình, không nên chạy đua hay so sánh. Có nơi tránh những mệnh giá hay con số gợi cảm giác không may, nhưng điều này cũng tùy mỗi gia đình.

Giữ tục lệ đẹp

Điều đẹp nhất của mừng tuổi là lời chúc và sự quan tâm. Hãy dạy trẻ biết nhận bằng hai tay, nói lời cảm ơn và biết trân trọng. Nếu trẻ nhận được tiền, người lớn có thể cùng con lên kế hoạch sử dụng hợp lý, hoặc dùng một phần để làm việc ý nghĩa như tặng quà cho bạn hay giúp đỡ người khó khăn.

Câu hỏi thường gặp

Lì xì bao nhiêu là phù hợp?

Không có mức cố định. Bạn nên chọn số tiền vừa với khả năng của mình, vì điều quan trọng là lời chúc và tấm lòng.

Người đi làm có cần lì xì cha mẹ không?

Nhiều gia đình có thói quen con cái đã đi làm biếu tiền hoặc quà cho ông bà, cha mẹ như lời chúc sức khỏe, nhưng đây là lòng thành, không bắt buộc.